06 - 1302 6992 info@pdct.nl

hokjesEr zijn heel veel testen en indelingsmethoden om het gedrag of karakter van mensen in te delen. Zelf pas ik graag de karakterstijlen toe, gebaseerd op de theorie van Wilhelm Reich. Wat ik merk is dat cliënten dit soort indelingen altijd razend interessant vinden, maar ik ben altijd een beetje benauwd dat iemand met het geleerde zich bezig gaat houden met het “hokjesdenken”. En logisch, als mens doen wij eigenlijk niets liever, onszelf dan wel onze medemens in hokjes plaatsen, wel zo duidelijk voor iedereen.

Je hoort nog wel eens bij een bedrijf waar persoonlijkheidstesten de revue hebben gepasseerd, dat medewerkers hun gedrag gaan verklaren aan de hand van wat zij over zichzelf geleerd hebben: “Logisch dat wij een conflict krijgen, ik ben namelijk meer “Groen” dan “Oranje” en hij is meer “Blauw”. Of in een MBTI omgeving hoor je nog wel eens: “Ik ben een ESFP, volgens mij ben jij meer een INTP”. Op zich hebben de meeste systemen hele grote voordelen en mogelijkheden om mensen te leren reflecteren, maar ik krijg wel eens de indruk dat er te weinig gestuurd wordt bij de begeleiding van het desbetreffende systeem.

Hokjesdenken
Van jongs af aan zijn wij bezig met het vergelijken van mensen met mensen die we kennen. Dit begint al na de eerste contacten met vader en moeder. Ons systeem is er sterk op gericht te vergelijken met wat we al kennen en daar onze conclusie dan wel ons gedrag op af te stemmen. Mensen waar we goede ervaringen mee hebben komen in een ander hokje dan mensen waar we een slechte ervaring mee hebben. En mensen die vergelijkbaar gedrag vertonen, zetten we automatisch in dezelfde hokjes neer. Dat is ons beschermingsmechanisme wat ons als mens heeft doen overleven, zo herkennen we de bedreigingen eerder en kunnen beter overleven. Als we dan een tool krijgen aangereikt om onszelf beter te leren kennen, zijn we ook geneigd dit systeem te gaan gebruiken als een beschermingsmechanisme en gaan onze omgeving meteen in de geleerde “hokjes” duwen. Het voordeel is ook dat we niet naar dat stuk hoeven te kijken waar het systeem voor bedoeld is: een stukje zelfreflectie.

Jasjesdenken
Ik ben er meer voorstandervan hokjes naar jasjes van om karaktersystemen en persoonlijkheidstesten altijd toe te lichten aan de hand van het “jasjesdenken”. Stel je voor, je hebt een kapstok waar allemaal jasjes aan hangen. Ieder jasje staat voor een kleur, een type of een karakter. Ga er dan vanuit dat iedereen de beschikking heeft over een dergelijke kapstok. Echter iedereen heeft wel 1 jasje wat gewoonlijk wat lekkerder zit dan de andere jasjes. Dit is je favoriete jasje, wat je het liefste misschien iedere dag wel aan zou willen trekken. Dit jasje is alleen niet het meest ideale jasje voor iedere gelegenheid, soms zou het beter zijn om even een ander jasje aan te trekken. Echter als de stress wat hoger wordt of de spanning neemt wat toe, trekken we het liefste weer dat goed zittende jasje aan. Wat tot gevolg kan hebben dat de mensen in hun omgeving denken: “Hij heeft weer zijn favoriete jasje aan getrokken, dan kan ik dat ook wel doen”. Waarmee je voor je het weet weer in de karakteristieke conflicten zit waar je al jaren in terecht komt bij bepaalde personen.

Ken je kapstok
De oplossing ligt in kennen van je eigen favoriete jasje en het ontdekken welke jasjes er nog meer aan jouw kapstok hangen. En dan vooral de jasjes die je wellicht nog weinig aan gehad hebt. “Maar ik wil wel mezelf kunnen blijven” is een veel gehoorde uitspraak bij coachingstrajecten waarbij de cliënt ziet dat zijn gedrag van invloed is op de interactie met zijn omgeving. Het leuke is dat bij het jasjesdenken jij hetzelfde blijft, je trekt immers alleen een ander jasje aan. Door te experimenteren met de jasjes en te zien wat voor effect dit heeft, bereik je sneller iets dan door de ander in een hokje te plaatsen. En door eens een ander jasje aan te trekken, kan het zijn dat de ander opeens geïnteresseerd in je is omdat degene niet afgeschrikt wordt door je jasje.

Ben je benieuwd naar jouw jasjes en wat er bij jou nog op de kapstok hangt?
Bel (06-1302 6992)of mail (info@pdct.nl) voor een afspraak!

Pin It on Pinterest